Een open kist?

Friesland - 02-06-2023

In gesprek met nabestaanden krijg ik soms allerlei vragen: waarom heb je ooit de overstap gemaakt naar dit werk, hoe lang doe je het al, is er veel veranderd in die tijd?

Wat die laatste vraag betreft: in essentie is er eigenlijk in al die tijd niet echt iets veranderd. Er is nog steeds maar een hele kleine groep die kiest voor de natuurbegraafplaats. En de meeste mensen willen nog steeds begraven of gecremeerd worden in een kist en niet in een wade op een baarplank. De digitale rouwkaart komt niet echt van de grond en er zijn maar weinig families die kiezen voor live-muziek tijdens het afscheid.

Wat ik wél heel bijzonder vind, is onze houding ten aanzien van een open kist tijdens het afscheid. Ik heb eens in mijn archief gekeken, maar vijftien jaar geleden kwam het heel veel voor dat de kist open was tijdens de uitvaartplechtigheid. De genodigden konden dan bij een geopende kist afscheid nemen van de overledene. En de familie sloot daarna de kist waar iedereen bij was.

Maar dat is veranderd de laatste jaren. Nabestaanden ervaren het moment van sluiten van de kist echt als een moment van afscheid. Een heel intiem moment, alleen voor de allernaasten: kleinkinderen leggen nog een tekening in de kist; iedereen schrijft een boodschap op de binnenkant van het deksel; na het sluiten worden herinneringen gedeeld bij een kop koffie of een glas wijn.

En wat ook meespeelt, is dat nabestaanden het gevoel hebben dat de aanblik van iemand die is overleden, alleen is bedoeld voor familie en goede vrienden en niet voor een collega van kantoor of de buurvrouw van om de hoek.

De vraag ligt vaak wel op tafel tijdens de voorbereiding van het afscheid: laten we de kist open of sluiten we thuis al? Willen we iedereen de kans geven om de overledene nog te zien en op die manier persoonlijk afscheid te nemen, of hoeft dat niet? Willen we in alle rust de kist sluiten, in de intimiteit van het eigen huis en het eigen gezin? Of kan dat ook in het crematorium of de kerk, mogelijk met de ogen van alle aanwezigen op je gericht?

Net zoals alle andere besluiten die je moet nemen rondom het afscheid van een dierbare, geldt ook voor het sluiten van de kist dat je goed moet voelen wat bij jou, bij jullie past. Er is geen goed of fout, het gaat erom dat je een besluit neemt waarvan je later zegt: “ondanks alle verdriet hebben we op een goede manier afscheid genomen.”

Anne de Jong

Hebt u vragen of wilt u eens praten over uw wensen voor uw afscheid? U kunt altijd vrijblijvend een afspraak maken.

Anne de Jong Uitvaartzorg, tel. 0566 – 60 29 22,

www.dejonguitvaartzorg.nl

Columns Anne de Jong Uitvaartzorg