Erfenis verdwenen?
Grou - 13-07-2022
Column door:
Notariskantoor Mirjam Bos
Wat kunnen erfgenamen doen die vermoeden dat een deel van hun erfenis verdwenen is? De overledene had een huis, heeft dat verkocht en na overlijden blijkt dat er nauwelijks geld over is. Wat is er gebeurd? Heeft de overledene dat zelf opgemaakt, weggegeven of is er sprake van financieel misbruik? Als een bekende van de overledene over diens bankrekening heeft kunnen beschikken, rijst de vraag of dat geld met instemming van de overledene is uitgegeven. In een dergelijk geval is het belangrijk dat de erfgenamen de mogelijkheid hebben om relevante informatie te verkrijgen. De wet geeft verschillende mogelijkheden om uit te zoeken wat er is gebeurd.
Alle rechten van de overledene gaan over op diens erfgenamen. Eén van die rechten is het opvragen van informatie, zoals bankafschriften of belastingaangiftes. Met een beroep op hun algemene voorwaarden weigerden banken in het verleden informatie te geven over financiële transacties die vóór het overlijden hadden plaatsgevonden. Dit bleek juridisch niet houdbaar.
Een erfgenaam kan ook een verzoek om informatie indienen bij de executeur of de vereffenaar van de nalatenschap. Executeur en vereffenaar kunnen informatie opvragen bij derden, zoals de belastingdienst of een verzekeringsmaatschappij. Een executeur is bovendien wettelijk verplicht rekening en verantwoording af te leggen aan de erfgenamen, waardoor informatie beschikbaar komt. Elke erfgenaam heeft het recht om bij een andere erfgenaam informatie op te vragen en stukken die deel uitmaken van de erfenis in te zien.
Tenslotte kunnen erfgenamen de kantonrechter vragen te bepalen dat er een notariële boedelbeschrijving opgemaakt dient te worden. De notaris zal dan uitzoeken waar de erfenis uit bestaat en kan erfgenamen vragen onder ede te verklaren dat er niets verdwenen of verduisterd is.
Een onterfd kind heeft niet de rechten die een erfgenaam heeft. Dit kind heeft wel recht op informatie, maar dat recht is beperkt tot de gegevens die nodig zijn om de legitieme portie te berekenen.
Als iemand een volmacht van de overledene had of over diens bankrekening kon beschikken, kan deze persoon worden gevraagd om rekening en verantwoording af te leggen over de periode dat de overledene daar zelf niet toe in staat was. Als deze rekening en verantwoording niet of niet voldoende wordt afgelegd, kan dat tot gevolg hebben dat bedragen terugbetaald moeten worden of dat er schade moet worden vergoed.
Wanneer blijkt dat er door een overledene in een kwetsbare of afhankelijke positie schenkingen zijn gedaan, is er al gauw een vermoeden van misbruik van omstandigheden. Als er sprake is van misbruik van omstandigheden moet de schenking terugbetaald of teruggegeven worden en kan
een schadevergoeding gevorderd worden op grond van onrechtmatige daad. Het maakt voor het bewijs van misbruik van omstandigheden verschil of de schenking bij notariële akte is gedaan. Als er geen notariële akte is opgemaakt, ligt de bewijslast bij de ontvanger van de schenking. In het andere geval ligt de bewijslast bij degene die stelt dat er sprake is van misbruik van omstandigheden.
Wilt u meer informatie over dit onderwerp, dan bent u van harte welkom op mijn kantoor. Een afspraak bij u thuis kan natuurlijk ook.
Stationsweg 1 Grou
(0566) 60 14 04
Op de foto: Notaris Mr Mirjam Bos, gespecialiseerd in scheidingsbemiddeling, erfrecht en estate planning.
Columns Notariskantoor Mirjam Bos
